‘Digitalisering helpt ons om het werk slimmer te doen’

Het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (IenW) verwerkt dagelijks enorme hoeveelheden data en heeft te maken met een volop digitaliserende samenleving. Met onder andere datalabs, experimenten, masterclasses en universitaire leergangen bereidt het ministerie haar medewerkers voor op de uitdagingen van de toekomst.

Lees verder

‘We denken niet dat computers binnenkort al ons werk overnemen’, relativeert Mimoun El Ouarti, programmamanager van het programma ‘Anders omgaan met data’ bij IenW. ‘Maar digitalisering helpt ons wel om het werk slimmer te doen. Daarvoor moeten we snappen wat computers, data en algoritmes doen. Juist door er meer mee bezig te zijn, ontwikkelen we kennis en kunnen we nieuwe toepassingen op waarde inschatten. Dan wordt digitalisering een verrijking voor het werk.’

Anders omgaan met data
Om de organisatie bewust te maken van digitalisering zette IenW drie jaar geleden het programma ‘Anders omgaan met data’ op. Eerst nog als pilot, maar een jaar later als overheidsbreed programma. Binnen het programma worden medewerkers wegwijs gemaakt in moderne digitale toepassingen, bijvoorbeeld met een datafestival en lunchsessies. En sinds kort kunnen medewerkers met hun vragen en ideeën over data en nieuwe technologieën terecht bij het digitale en fysieke dataloket van IenW. Bestuurders en directeuren kregen masterclasses over het belang van digitalisering en al bijna vijftig medewerkers volgden een meerdaagse leergang van de Universiteit Leiden.

Policy track en technical track
Deze leergang van de Universiteit leiden is uitgesplitst in twee ‘tracks’: een policy track en een technical track. De policy track duurt zes dagen en is voor beleidsmedewerkers. De technical track duurt tien dagen en is voor de technischere medewerkers.

De policy track gaat over zaken als samenwerking, data en beleid en de kansen en risico’s van cybertoepassingen. ‘Hierdoor leren beleidsmedewerkers de mogelijkheden van digitalisering kennen en ontdekken ze hoe zij andere medewerkers beter kunnen ondersteunen’, aldus Tim van Tongeren, adviseur bedrijfsvoering.

De technical track richt zich meer op zaken als statistiek, visualisaties, netwerkanalyses en data-anomalieën. ‘We hebben inmiddels twee lichtingen van de leergangen gehad en hebben er voor de komende twee jaar nog meer ingepland’, zegt Van Tongeren. ‘De cursisten fungeren binnen IenW als ICT-ambassadeurs, die de mogelijkheden kunnen laten zien aan collega’s. We merken dat de cursisten erg enthousiast zijn. Ik heb al van veel mensen gehoord dat ze het de meest inspirerende cursus vonden die ze ooit hebben gevolgd.’

Datalabs
Naast de leergangen en cursussen heeft IenW drie zogenaamde datalabs opgezet. Daar werken specialisten samen aan vernieuwende digitaliseringsprojecten binnen het ministerie. ‘De datalabs ondersteunen beleidsmedewerkers bij projecten om data anders te gebruiken’, zegt El Ouarti. ‘Digitalisering is bij ons niet een doel op zich. Wij willen vooral onze kennis effectief en innovatief inzetten. Digitalisering slim toepassen helpt om onze beleids- en inspectiedoelen te realiseren.’

Sensoren
Zo werkt IenW bijvoorbeeld aan sensoren op bruggen en wegen, waardoor onderhoudswerkzaamheden effectiever kunnen worden ingepland. Waar bruggen nu vaak nog na een vaste termijn worden gerestaureerd of vervangen, kunnen sensoren straks aangeven wanneer het echt tijd is voor onderhoud.

“Sinds kort kunnen medewerkers met hun vragen en ideeën over data en nieuwe technologieën terecht bij het Dataloket van IenW.”

“De datalabs ondersteunen beleidsmedewerkers bij projecten om data anders te gebruiken.”

Mimoun El Ouarti is programmamanager van het programma ‘Anders omgaan met data’ bij het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat.

‘Als we die data goed kunnen interpreteren scheelt dat veel onnodig onderhoudswerk’, zegt Van Tongeren. ‘En als smart mobility doorzet, hoeven wij straks niet meer met meetapparatuur bij de snelweg te staan. Dan halen we onze informatie op met sensoren en uit bestaande datasystemen.’

Volgens El Ouarti ontkomt de overheid niet meer aan de digitalisering. ‘Het is goed dat wij kennis over digitalisering ontwikkelen, want het is een belangrijk onderdeel van de maatschappij. Dat geldt ook voor social media of bijvoorbeeld Uber en Airbnb. Dat soort diensten dagen onze rol als overheid uit. Wat betekenen ze voor onze relatie met de maatschappij? Bieden ze nieuwe mogelijkheden? In elk geval kunnen we ze niet zomaar negeren. De digitalisering van onze maatschappij gaat razendsnel en vraagt om een nieuwe manier van denken en doen.’

Andere manier van denken
Ook voor ambtenaren vraagt dit een andere manier van denken en werken. ‘Medewerkers zullen nog flexibeler moeten worden en inspelen op de behoefte van de steeds digitaler wordende maatschappij’, denkt El Ouarti. ‘Door de digitalisering verandert de samenwerking tussen de overheid en burgers. Met behulp van blockchaintechnologie kunnen wij bijvoorbeeld snel informatie uitwisselen met transportbedrijven op de weg. Met die informatie kunnen wij onze inspecties veel gerichter inzetten en ons werk beter doen.

Dat vraagt om lef, risico’s nemen en de samenwerking opzoeken. Daarvoor hebben wij medewerkers nodig die proactief zijn, vernieuwend denken en inspelen op de behoefte van de maatschappij.’

El Ouarti is ervan overtuigd dat het huidige personeelsbestand van IenW over deze kwaliteiten beschikt. ‘Met behulp van trainingen en goede begeleiding willen we iedereen stap voor stap meekrijgen.’ Van Tongeren vergelijkt het met de introductie van de pc. ‘In het begin moesten veel mensen daaraan wennen, maar uiteindelijk leerde iedereen er mee werken. Dat zal nu ook zo gaan.’

Tijdgebrek is de belangrijkste uitdaging voor het programma ‘Anders omgaan met data’. ‘Het bestuur en de directeuren hebben masterclasses gehad en voor de directe betrokkenen zijn de leergangen ontwikkeld’, zegt Van Tongeren. ‘Maar we richten ons op alle medewerkers. Het is een uitdaging om, naast de drukte van alledag en alles wat van medewerkers wordt gevraagd, ook bezig te zijn met de toekomst. We zijn nu aan het kijken hoe we meer experimenteerruimte kunnen creëren.’ Van Tongeren heeft er vertrouwen in dat dat gaat lukken. ‘Er zijn voldoende beleidsmedewerkers die de digitalisering een interessante ontwikkeling vinden. Logisch, want hiermee brengen we uiteindelijk de kwaliteit omhoog.’

“Het is een uitdaging om, naast de drukte van alledag en alles wat van medewerkers wordt gevraagd, ook bezig te zijn met de toekomst. We zijn nu aan het kijken hoe we meer experimenteerruimte kunnen creëren.”

Video
Delen

Uw naam

E-mail

Naam ontvanger

E-mail adres ontvanger

Uw bericht

Verstuur

Share

E-mail

Facebook

Twitter

LinkedIn

Contact

Bericht

Verstuur

Aanmelden